Nieuws

Praktische adviezen van een mantelzorger

01 oktober 2014

Prof. Marcel Olde Rikkert schreef onderstaande column voor Wegenerpers, naar aanleiding van een gesprek met een mantelzorger die zijn adviezen graag wil delen met de buitenwereld. Zijn stukken kunt u hier downloaden:
Groene thee en Alzheimer (door Pieter de Boer, mantelzorger)
Praktische Handleiding Dementie (door Pieter de Boer, mantelzorger)

Homeruns maak je niet alleen (door Prof. Marcel Olde Rikkert)
Zou groene thee helpen tegen de ziekte van Alzheimer? Meneer De Boer stuurde me e-mails over het positieve effect dat verse groene thee, aangemaakt met citroenzuur, heeft gehad op zijn vrouw. Ik las ze met de scepsis van de arts-onderzoeker die weet dat er nog geen zeer werkzame behandeling van de ziekte van Alzheimer bestaat.  Verkeerd! De groene thee had meneer De Boer en zijn vrouw immers formidabel geholpen.  En of iets wetenschappelijk werkt of een patiënt helpt, is nog een wereld van verschil.
Nieuwsgierig nodigde ik hem uit en raakte onder de indruk van zijn verhaal, dat hij graag met iedereen wil delen. Door schade en schande wijs geworden, wijdt hij zich al meer dan zes jaar geheel aan de zorgen voor zijn vrouw,  die de ziekte Alzheimer heeft.  Ze ging aanvankelijk snel achteruit en trok zich steeds meer terug.  Daarom werd ze naar tal van therapeuten gestuurd, waar ze alleen maar onrustiger en zelfs incontinent van werd. Meneer De Boer vond uiteindelijk zelf de oplossing. Het kwartje viel bij hem, toen hij zich realiseerde dat zijn vrouw veel rustiger was, wanneer ze hun dochter of schoondochter bezochten. Hij ontdekte dat het verschil simpelweg zat in het verschillend gebruik van de woorden ja en nee. Hij begon zelf zijn zinnen vaak met nee, zoals “Nee lieve Grietje, de sleutels liggen niet in de la, maar in de kast.” Zijn dochters begonnen altijd met ja, “Ja, moeder, je hebt ze bijna gevonden, je moet nog iets lager zoeken.” Dat alleen al gaf een verschil van dag en nacht. Zijn vrouw voelde zich gesteund door haar dochters, maar verloor haar zelfvertrouwen bij hem. Langzaam leerde De Boer zichzelf de positieve benadering aan, wat haar functioneren dramatisch verbeterde.  Nu is ze weer continent en hebben ze het ondanks alles goed samen! Meneer De Boer heeft zijn missionaire mantelzorgadviezen op schrift gesteld. Ze zijn het uitproberen meer dan waard (u vindt ze bovenaan deze pagina). 
En de groene thee? Die bevat wel degelijk een stof, het zogenaamde EGCG, die bewezen werkzaam is als anti-oxidant tegen het Alzheimer-eiwit dat kan neerslaan in onze hersenen. Bovendien werkt EGCG gedeeltelijk net zo als de geregistreerde pillen en pleisters die ik Alzheimer patiënten kan voorschrijven. Ervaringsdeskundigen weten dus heel goed wat wel en niet helpt. Toch bliksemt het vaak tussen mantelzorgers en hulpverleners, omdat ze een verschillende taal spreken. Terecht doopten artsen uit San Fransisco hun verbeterproject om van ziekenhuizen een meer lerende organisatie te maken tot het “Homerun-project”.  Laten we eerst leren patiënten en mantelzorgers goed te verstaan. Alleen als we hen de bal laten opgooien kunnen we als hulpverlener proberen deze uit het stadion te slaan. Een homerun sla je niet alleen.